เจ้าของที่ดินเสียชีวิต ไม่มีการทำพินัยกรรม ลูก-ญาติ แจ้งรับมรดกที่ดินทำอย่างไร

ที่ดินเมื่อผู้ถือครองเสียชีวิต โดยไม่มีการพินัยกรรมไว้ ลูก พี่น้อง หรือญาติ ต้องการเป็นผู้จัดการมรดก ต้องเตรียมตัว ใช้เอกสารสำคัญอะไรบ้าง

การรับมรดกที่ดินเมื่อผู้ถือครองเสียชีวิต เมื่อเจ้าของที่ดินหรือผู้มีชื่อในเอกสารเกี่ยวกับที่ดิน  ( เช่น โฉนดที่ดิน หรือ น.ส.3 หรือ น.ส.3 ก. หรือ น.ส.3 ข.) เสียชีวิตลงไปที่ดินแปลงนั้นก็จะเป็นมรดก  ซึ่งจะตกทอดแก่ทายาทของผู้ตาย  โดยสิทธิตามกฎหมายหรือโดยพินัยกรรมที่เจ้ามรดกทำไว้

ทายาทที่มีสิทธิตามกฎหมาย หรือทายาทโดยธรรมมี 6 ลำดับ

โดยสิทธิกฎหมาย เรียงลำดับทายาท ไว้ดังต่อไปนี้

1. ผู้สืบสันดาน (บุตร, หลาน, เหลน, ลื้อ)
2. บิดา มารดา
3. พี่น้องร่วมบิดามารดาเดียวกัน
4. พี่น้องร่วมบิดา หรือร่วมมารดาเดียวกัน
5. ปู่ ย่า ตา ยาย
6. ลุง ป้า น้า อา

*คู่สมรสที่ยังมีชีวิตอยู่ถือเป็นทายาทโดยธรรม มีสิทธิรับมรดกร่วมกับทายาทโดยธรรมทั้ง 6 ลำดับ

ผู้มีสิทธิได้รับมรดกที่ดิน ต้องไปขอจดทะเบียนรับโอนมรดก

โดยผู้มีสิทธิได้รับมรดกที่ดินจะต้องไปขอจดทะเบียนรับโอนมรดกที่ดินนั้นที่สำนักงานที่ดินจังหวัด หรือสำนักงานที่ดินจังหวัดสาขา ในกรณีมีเอกสารเป็นโฉนดที่ดิน น.ส. 3 ข. และสำนักงานที่ดินอำเภอ ในกรณีมีเอกสารเป็น น.ส.3, น.ส.3 ก. ถ้าท้องที่ใดที่ได้มีประกาศกระทรวงมหาดไทยยกเลิกอำนาจหน้าที่ของนายอำเภอเกี่ยวกับการปฏิบัติการตามกฎหมายที่ดินแล้ว ไม่ว่าที่ดินจะเป็นโฉนดที่ดิน น.ส.3 หรือ น.ส. 3 ก.,น.ส.3  ข. จะต้องไปขอจดทะเบียนที่สำนักงานที่ดินจังหวัด หรือสำนักงานที่ดินจังหวัดสาขาที่ที่ดินตั้งอยู่

หลักฐานที่ต้องนำไปประกอบ การยื่นขอรับมรดกจากกรมที่ดิน

1.โฉนดที่ดิน หรือหนังสือรับรองทำประโยชน์

2.บัตรประจำตัว

3.ทะเบียนบ้าน

4.หลักฐานการตายของเจ้ามรดก เช่น มรณบัตร

5.พินัยกรรม (ถ้ามี)

6.ถ้าผู้ขอ ขอรับมรดกในฐานะเป็นคู่สมรส ต้องมีหลักฐานการสมรสที่ชอบด้วยกฎหมาย

7.ถ้าผู้ขอรับมรดกเป็นบิดาเจ้ามรดก ต้องมีทะเบียนสมรสกับมารดาของเจ้ามรดก หรือหลักฐานการรับรองบุตร กรณีบุตรบุญธรรมเป็นผู้ขอรับมรดก ต้องแสดงหลักฐานการจดทะเบียนรับบุตรบุญธรรม

8.ถ้ามีกรณีพิพาทเกี่ยวกับมรดก ต้องนำสัญญาประนีประนอมยอมความหรือคำพิพากษาอันถึงที่สุดไปแสดง

9.ถ้ามีผู้มีสิทธิรับมรดกร่วมกันหลายคน บางคนได้ถึงแก่กรรมไปแล้ว ต้องมีหลักฐานการตายของทายาทนั้น ๆ

ในกรณีที่มีผู้จัดการมรดกแล้ว หลักฐานที่ต้องนำไปยื่นที่กรมที่ดิน

1. คำสั่งศาลหรือคำพิพากษาของศาล หรือพินัยกรรมซึ่งตั้งให้ผู้ขอเป็นผู้จัดการมรดก
2. หลักฐานการตายของเจ้ามรดก
3. ทะเบียนบ้าน และบัตรประจำตัวของผู้จัดการมรดก
4. โฉนดที่ดินหรือหนังสือรับรองการทำประโยชน์

ค่าธรรมเนียมการจดทะเบียน การยื่นเอกสารขอรับมรดก

1. ค่าคำขอ แปลงละ 5  บาท
2. ค่าประกาศมรดก แปลงละ 10 บาท
3. ค่าจดทะเบียนผู้จัดการมรดก แปลงละ 50  บาท
4. ค่าจดทะเบียนโอนมรดก ร้อยละ 2 ตามราคาประเมินทุนทรัพย์
5. ในกรณีโอนมรดกระหว่างผู้บุพการีกับผู้สืบสันดาน หรือระหว่างคู่สมรส เรียกตามราคาประเมินทุนทรัพย์ ร้อยละ 0.5.